O romanceiro galego de Hervella Courel

Malia os evidentes progresos realizados no estudo e recuperación do noso patrimonio literario de tradición oral nos últimos lustros, aínda é abondo o traballo que fica por facer. Mais a oportuna edición dos Romances populares gallegos de Alfonso Hervella Courel (1886-1949) fai que o labor pendente vaia sendo menor.

Esta colectánea de romances foi recollida por Hervella Courel a primeiriños do pasado século nas parroquias do seu concello natal, Viana do Bolo, e lindeiras. Por volta de 1909, cando en Santiago de Compostela se celebrou a Exposición Rexional, o recompilador vianés tiña xa elaborado un romanceiro de máis dun centenar de espléndidas versións que presentou a certame, obtendo xusta distinción.

Mais, por motivos non sabidos, aquel manuscrito permaneceu inédito ata os nosos días, sendo agora publicado por Xosé Ramón Mariño Ferro e Carlos López Bernárdez nunha moi coidada edición material para Nigratrea.

O traballo dos editores sumou á transcrición do orixinal de Hervella Courel unha breve presentación na que dan conta de pertinentes datos biobibliográficos do colector (figura da que ben pouco se sabía, polo que as achegas de Mariño Ferro e López Bernárdez se fan, neste punto, especialmente valiosas), un amplo capítulo de “Identificación dos romances e comentario” (que bebe directamente dos escritos previos dos editores vertidos no seu Romanceiro en lingua galega, 2002), un apéndice de “Romances viejos” incluídos en El libro de los portentos do propio Hervella Courel e unha exigua bibliografía final a todas luces insuficiente e parcial.

E é neste último punto onde, ao meu ver, fraquea visiblemente a lectura interpretativa dos materiais levada a cabo polos responsables da publicación, que obviaron achegas de reputados especialistas que se debruzaran con anterioridade sobre destes materiais e que amosan un recoñecemento ao traballo de Hervella Courel argüíndo que “salienta polo rigor con que están transcritos os diferentes romances” cando é sabido que tal prurito deixaba moito que desexar, sendo notorio que o vianés manipulou os textos en diversos sentidos, algún mesmo de xeito confeso, pretextando incluso razóns de mexeriqueiro pudor ou inconveniencia na reprodución de determinadas pasaxes de contido sexual.

Endebén, esta edición dos Romances populares gallegos de Xosé Ramón Mariño Ferro e Carlos López Bernárdez debe recibirse como un estimable rescate, que merece se estenda a felicitación a Nigratrea, selo que dende a señorial Baiona tanto leva feito polas letras de noso.

Esta entrada foi publicada en Crítica literaria, Literatura galega de tradición oral e etiquetada , , , , , , . Garda a ligazón permanente.

Unha resposta a O romanceiro galego de Hervella Courel

  1. José Luís Forneiro di:

    Pois si, Armando, Mariño & Bernardez oferecem para o público algumha informaçom sobre o hoje desconhecido Alfonso Hervella Courel, mas pouca cousa apesar de terem contactado a família; praticamente nada novo para os que hai muito tempo trabalhamos no romanceiro tradicional galego. Ainda bem que desta vez nos aforrárom “um estudo” sobre os textos porque, como bem dis, continuam a evidenciar a sua desonestidade e a sua incompetência sobre o romanceiro de tradiçom oral da Galiza, o seu “matonismo intelectual”. Algum dia será publicada a ediçom rigorosa da colectânea romancística de A. Hervella tendo em conta as suas três cópias e acompanhada dum verdadeiro estudo do autor e da obra. O meu artigo “Existe um romanceiro em língua galega?” baseado fundamentalmente na crítica das publicaçons anteriores a julho de 2007 destes dous “senhores” sobre o romanceiro galego (pode-se ler agora na rede, em poesiagalega.org) teria hoje ainda mais razons. É lamentável que estes dous amadores se atrevam a publicar “os seus passatempos pseudo-académicos”, mas parece-me grave que Nigratrea, o Museu de Pontevedra, o Consello da Cultura Galega e a Xunta publicitem, apoiem e subsidiem com dinheiro púbico obras de tam escasso valor como esta. Enfim, que país! Abraço e Boas Festas!

Os comentarios están pechados.